Prijzen

NWO Spinoze-premie

Marjo van der Knaap, hoogleraar kinderneurologie van het VU medisch centrum wint een NWO-Spinozapremie ter waarde van 1,5 miljoen euro voor haar onderzoek naar ernstige hersenafwijkingen bij kinderen. Zij onderscheidde verschillende nieuwe ziektebeelden met MRI-technologie, en ontrafelde deze ziekten tot aan de verantwoordelijke genen.

Van der Knaap onderzoekt afwijkingen aan de witte stof. In het midden van de hersenen zitten miljarden uitlopers van zenuwcellen, die de grijze hersenschors verbinden met de rest van het lichaam. Om deze draden elektrisch van elkaar te isoleren, worden ze omgeven door myeline. De zenuwvezels met myeline vormen samen de witte stof. Wittestofziekten treffen een op de duizend kinderen in de westerse wereld. Er zijn vele wittestofziekten. Kinderen met deze ziekten overlijden meestal al op jonge leeftijd na een periode met ernstige geestelijke en lichamelijke handicaps. Van der Knaap is een internationaal erkende autoriteit op haar gebied. Meer dan 600 keer per jaar ontvangt ze MRI -beelden van buitenlandse medici ter beoordeling.

Marjo van der Knaap (1958, Delft) studeerde geneeskunde in Rotterdam. Ze promoveerde cum laude in de kinderneurologie aan de Universiteit Utrecht. Sinds 1999 is ze hoogleraar kinderneurologie op VUmc. Ze grossiert in wetenschappelijke prijzen en subsidies. Zo ontving ze twee keer een TOP-subsidie van ZonMW, en nam ze onlangs de Sidney Carter Award van de American Academy of Neurology in ontvangst. Sinds 2006 is ze lid van de KNAW.

Al tijdens haar promotieonderzoek ontdekte Van der Knaap dat patiënten met dezelfde wittestofziekte vergelijkbare MRI-beelden van de hersenen lieten zien. Vervolgens ontwikkelde ze een computergestuurd systeem dat diagnose van reeds bekende ziekten versnelde en goedkoper maakte.

Hierna stortte zij zich op nog onbekende afwijkingen. Ze had namelijk ontdekt dat bij meer dan de helft van de kinderen geen bekende ziekte te vinden was. Ze identificeerde vijf nieuwe ziekten. Daarna verschoof ze haar focus naar de nog onbekende oorzaken van deze nieuwe ziekten. Zij wist met haar medewerkers meerdere genen te identificeren die verantwoordelijk bleken voor de door haar ontdekte ziekten, wat prenatale diagnostiek mogelijk maakte. Haar uiteindelijke doel is het vinden van behandelingsmethoden voor kinderen met wittestofaandoeningen.

Ouders van patiënten roemen de meelevende, maar duidelijke manier waarop Van der Knaap de toekomstperspectieven van hun kinderen schetst. Haar didactische kwaliteiten zijn zeer groot. Ze is een inspiratie voor studenten, ook in andere landen. De Spinozacommissie verwacht nog grote ontdekkingen van haar, mede omdat de door haar gebruikte technieken zich steeds verder ontwikkelen. 

De NWO-Spinozapremie, ook wel gezien als de 'Nederlandse Nobelprijs', is de grootste Nederlandse onderscheiding in de wetenschap. Hij wordt sinds 1995 jaarlijks aan vier Nederlandse onderzoekers toegekend die tot de absolute top van de wetenschap behoren.


Cornelia de Lange penning

Tijdens de najaarvergadering op 15 november 2019 in Amsterdam werd de Cornelia de Lange penning uitgereikt aan prof. dr. Jules Becher, revalidatie-arts. Hij gaf een lezing over recente ontwikkeling op het gebied van de kinderrevalidatie. 

Tijdens de najaarsvergadering op 17 november 2017 in Zeist werd de Cornelia de Lange penning uitgereikt aan de Londense kinderneuroloog prof.dr. Francesco Muntoni. Hij gaf een lezing over de laatste ontwikkelingen op het gebied van genetica en spierziekten. Hij ontving de Cornelia de Lange penning voor zijn werk als kinderneuroloog.

Tijdens de najaarsvergadering op 20 november 2015 werd, voor het eerst aan een neurochirurg, de Cornelia de Lange penning uitgereikt aan professor W.P Vandertop, hoofd neurochirurgie VUmc en AMC Amsterdam. Hij vertelde in een boeiende voor- dracht over verleden en toekomst van zijn vak, de kinderneurochirurgie.

De NVKN heeft op haar najaarssymposium op 22 november 2013 de Cornelia de Lange penning uitgereikt aan professor Eugen Boltshauser, tot 2011 hoofd van de afdeling kinderneurologie van het Kinderspital Zürich. Hij is bekend om zijn werk over aanleg- stoornissen van cerebellum en hersenstam. Het klinische spectrum van kinderen en volwassenen met neurofibromatose is een ander aandachtsgebied. In Amsterdam sprak hij over stabiele congenitale ataxie.


Jacobus Willemse aanmoedingsprijs 

De NVKN reikt om de twee jaar op de Voorjaarsvergadering haar Jacobus Willemse aanmoedigingsprijs voor de kinderneurologie uit. Deze prijs is bedoeld voor een talentvolle, veelbelovende jonge onderzoeker die werkt in het veld van de kinderneurologie. Klik voor verdere informatie: flyer en reglement [31 KB] .

Op de voorjaarsvergadering van 15 april 2016 wel de Jacobus Willemse aanmoedigingsprijs uitgereikt aan dr. Jolien van Campen. Zij heeft haar onderzoek verricht aan het UMC Utrecht voor haar proefschrift over de invloed van stress op epilepsie. Inmiddels is zij in opleiding tot psychiater in Nijmegen.

Op de voorjaarsvergadering van 21 maart 2014 ging de Jacobus Willemse prijse naar dr. Willemijn Leen voor haar onderzoek in het RadboudUMC in Nijmegen naar het GLUT-1 deficientie syndroom.

Op de voorjaarsvergadering van d.d. 27 april 2012 (Gastheer collega F.Visscher van het Admiraal de Ruyter Ziekenhuis in Zeeland) werd de vierde Jacobus Willemse prijs uitgereikt aan mw. drs. Marjan Steenweg, neuroloog in opleiding in het VU Medisch Centrum in Amsterdam voor haar onderzoek naar genetische oorzaak van witte stofziekten. 

Op de voorjaarsvergadering van d.d. 23 april 2010 in Madurodam te Den Haag (gastheer en -vrouwen de afdeling kinderneurologie Julianakinderziekenhuis/Hagaziekenhuis, Dr. L.M.E.Smit, I.R.Snoeck, E.A.J.Peeters) werd de derde Jacobus Willemse prijs uitgereikt aan mw. drs. Marie-Claire de Wit, kinderneuroloog in het ErasmusMC Sophia kinderziekenhuis voor haar onderzoek naar de genetische achtergrond van cerebrale aanlegstoornissen.

Op de voorjaarsvergadering van d.d. 18 april 2008 te Nijmegen (gastheer collega A. Verrips) werd de tweede Jacobus Willemse prijs uitgereikt aan mw drs. Sigrid Pillen, arts-assistent kindergeneeskunde, voor haar onderzoek over de toepassing van spier-ECHO's bij de diagnostiek naar neuromusculaire aandoeningen. Dit promotieonderzoek vindt plaats in het UMC St. Radboud in Nijmegen onder leiding van Prof. de Groot en Prof. Zwart.

Op de voorjaarsvergadering d.d. 7 april 2006 te Hoorn (gastheer collega D. Broere, kinderneuroloog) werd de eerste Jacobus Willemse aanmoedigingsprijs uitgereikt aan mw drs Floor Jansen, arts-assistent neurologie, voor haar onderzoek op het terrein van de neurochirurgische behandeling van epilepsie bij kinderen. Het onderzoek vond plaats in het UMC Utrecht onder leiding van prof dr O. van Nieuwenhuizen.